Zasiłki macierzyńskie od 1 stycznia 2012 r.

Data publikacji: 16.01.2012
AUTOR: Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo urlopu ojcowskiego. Wymiary tych urlopów określone są przepisami Kodeksu pracy.

Od 1 stycznia 2012 r., zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy
Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 237, poz. 1654), zmianie uległ wymiar:

• dodatkowego urlopu macierzyńskiego,
• dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego,
• urlopu ojcowskiego.

Zatem, również zasiłek macierzyński od 1 stycznia 2012 r. przysługuje za te okresy w nowym wymiarze.
Od 1 stycznia 2012 r. zasiłek macierzyński za okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego w związku z urodzeniem dziecka przysługuje przez okres:

• do 4 tygodni – w razie urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie,
• do 6 tygodni – w razie urodzenia więcej niŜ jednego dziecka przy jednym porodzie.

Zasiłek macierzyński za okres dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w związku z przyjęciem dziecka w wieku do 7 roku życia, a w przypadku dziecka wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, w wieku do 10 roku życia na wychowanie i wystąpieniem do sądu opiekuńczego w sprawie jego przysposobienia albo przyjęciem dziecka w tym wieku na wychowanie w ramach rodziny zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, przysługuje przez okres:

• do 4 tygodni – w razie przyjęcia na wychowanie jednego dziecka,
• do 6 tygodni – w razie przyjęcia na wychowanie więcej niż jednego dziecka,
• do 2 tygodni – w przypadku korzystania z uprawnień do minimalnego wymiaru urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego.

Zasiłek macierzyński za okres urlopu ojcowskiego wynosi 2 tygodnie.

Wymiary te obowiązują do 31 grudnia 2013 r. Od dnia 1 stycznia 2014 r. nastąpi bowiem kolejne wydłużenie wymiarów tych urlopów. Zasiłek macierzyński w nowym wymiarze przysługuje nie tylko osobom, dla których okres wypłaty zasiłku macierzyńskiego za okresy tych urlopów rozpoczyna się po 31 grudnia 2011 r.

Zasiłek macierzyński przez dłuższy okres może przysługiwać także osobie, która zaczęła korzystać z zasiłku macierzyńskiego za okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo urlopu ojcowskiego przed 1 stycznia 2012 r., pod warunkiem, że jest uprawniona do zasiłku macierzyńskiego za okres tych urlopów w dotychczasowym wymiarze w dniu 1 stycznia 2012 r.

Ubezpieczeni będący pracownikami
Pracownica matka dziecka lub pracownik ojciec dziecka, którzy w dniu 1 stycznia 2012 r. pobierają zasiłek macierzyński za okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego lub dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, który został im ustalony w wymiarze obowiązującym przed tą datą, mają prawo do części dodatkowego urlopu w wymiarze odpowiadającym różnicy między podwyższonym, a dotychczasowym wymiarem
dodatkowego urlopu.

Warunkiem przyznania prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający różnicy między podwyższonym, a dotychczasowym wymiarem dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego jest wystąpienie do pracodawcy z pisemnym wnioskiem w tej sprawie, w terminie nie krótszym niż 3 dni przed rozpoczęciem korzystania z takiej części urlopu. W przypadku, gdy pracodawca udzieli części dodatkowego urlopu macierzyńskiego lub dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego – także w przypadku niezachowania trzydniowego terminu na złożenie wniosku – za okres udzielonego urlopu pracownicy lub pracownikowi przysługuje zasiłek macierzyński.

Przykład:
Pracownica w dniu 12 sierpnia 2011 r. urodziła dziecko i od 12 sierpnia 2011 r. do 29 grudnia 2011 r. (140 dni) pobiera zasiłek macierzyński za okres urlopu macierzyńskiego. Na wniosek pracownicy złożony w listopadzie 2011 r. pracodawca udzielił jej dodatkowego urlopu macierzyńskiego w wymiarze 2 tygodni na okres od 30 grudnia 2011 r. do 12 stycznia 2012 r. (14 dni) i za okres ten pracownica ma prawo do zasiłku macierzyńskiego.

W dniu 3 stycznia 2012 r. pracownica wystąpiła z wnioskiem o przedłużenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego o 2 tygodnie. Pracodawca przedłużył pracownicy dodatkowy urlop macierzyński na okres od 13 do 26 stycznia 2012 r. Za okres tego urlopu przysługuje jej zasiłek macierzyński.

Pracownik ojciec wychowujący dziecko, uprawniony w dniu 1 stycznia 2012 r. do zasiłku macierzyńskiego za okres urlopu ojcowskiego w wymiarze obowiązującym przed tą datą, ma prawo do zasiłku macierzyńskiego za część urlopu ojcowskiego w wymiarze odpowiadającym różnicy między podwyższonym, a dotychczasowym wymiarem tego urlopu.

Warunkiem przyznania prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający części urlopu ojcowskiego jest wystąpienie do pracodawcy z pisemnym wnioskiem w tej sprawie, w terminie nie krótszym niż 3 dni przed rozpoczęciem korzystania z takiej części urlopu. W przypadku, gdy pracodawca udzieli części urlopu ojcowskiego – także w przypadku niezachowania trzydniowego terminu na złożenie wniosku – za okres udzielonego urlopu pracownikowi przysługuje zasiłek macierzyński.

W przypadku, gdy zasiłek macierzyński jest wypłacany przez ZUS, do wypłaty pracownikowi zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający części dodatkowego urlopu macierzyńskiego, części dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo części urlopu ojcowskiego, niezbędne jest zaświadczenie pracodawcy o okresie udzielonego dodatkowego urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo urlopu ojcowskiego.

Ubezpieczeni niebędący pracownikami
Powyższe zasady mają odpowiednie zastosowanie do osób, które w dniu 1 stycznia 2012 r. są uprawnione do zasiłku macierzyńskiego w dotychczasowym wymiarze, nie korzystając z dodatkowego urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo urlopu ojcowskiego. Dotyczy to:

• ubezpieczonych niebędących pracownikami,
• osób pobierających zasiłek macierzyński z tytułu urodzenia dziecka w okresie urlopu wychowawczego,
• osób pobierających zasiłek macierzyński z tytułu urodzenia dziecka po ustaniu zatrudnienia.

Wypłata zasiłku macierzyńskiego tym osobom nastąpi na ich wniosek złożony płatnikowi zasiłku przez rozpoczęciem korzystania z okresu zasiłku macierzyńskiego wynikającego z różnicy między podwyższonym, a dotychczasowym wymiarem.

Przykład:
Ubezpieczonemu będącemu osobą prowadzącą działalność pozarolniczą, w dniu 11 czerwca 2011 r. urodziło się dziecko. Ubezpieczony w okresie od 27 grudnia 2011 r. do 2 stycznia 2012 r. ma z tego tytułu prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu ojcowskiego.
Na wniosek ubezpieczonego złożony w dniu 2 stycznia 2012 r., okres wypłaty zasiłku macierzyńskiego został wydłużony do 2 tygodni, na łączny okres 14 dni, tj. do 9 stycznia 2012 r.

[Źródło: ZUS]