Odpowiedzialność zbiorowa podatników jest zła

Data publikacji: 16.12.2011
AUTOR: ERGO / Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych Lewiatan

Urzędy i izby skarbowe kontrolując podatników prowadzących działalność gospodarczą w rozmaitych branżach, nie mogą oceniać ich według różnych zasad. Nie mogą też stosować odpowiedzialności zbiorowej - uważa Rada Podatkowa PKPP Lewiatan.

Zwiększony zakres kontroli jest jak najbardziej uzasadniony, ze względu na skalę i powszechność oszustw podatkowych. Jednak organy podatkowe często stosują niedopuszczalną w demokratycznym państwie prawnym, zasadę odpowiedzialności zbiorowej.

- Przedsiębiorcy skarżą się, że powszechnie kwestionowane jest prawo do odliczenia  VAT podatników uczciwych, tylko ze względu na fakt, iż na wcześniejszych etapach obrotu dochodziło do nadużyć podatkowych. Często, organy podatkowe zamiast ścigać oszustów i egzekwować wyłudzone kwoty, wybierają łatwiejszą drogę i przenoszą wszelkie negatywne konsekwencje działań oszustów na uczciwe przedsiębiorstwa – mówi Tomasz Grunwald, przewodniczący Grupy VAT Rady Podatkowej PKPP Lewiatan.

Nie ulega wątpliwości, że oszustwa podatkowe powinny być zwalczane przez organy państwa. Obowiązek ten wynika również z prawa unijnego. Oszuści podatkowi nie tylko stanowią nieuczciwą konkurencję dla uczciwych podatników, ale też przysparzają strat budżetowi. W Unii Europejskiej wyłudzane jest rocznie  ok. 12% VAT.

Zwalczanie nadużyć podatkowych musi być jednak prowadzone według standardów demokratycznego państwa prawnego oraz kryteriów wskazanych w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Zgodnie z tymi zasadami podmiot nie uczestniczący w oszustwie podatkowym nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji działań oszustów mających miejsce na wcześniejszych etapach obrotu, chyba, że miał  świadomość ich występowania. Podatnik nie może być detektywem, który w trakcie całego cyklu transakcji sprawdza jej zgodność
z prawem.

W sytuacji, która zaistniała w Polsce, gdy nie ma jasno określonych reguł – stwierdza Rada Podatkowa PKPP Lewiatan –  państwo nie może nakładać pełnej odpowiedzialności za oszustwa podatkowe na ostatniego w łańcuchu transakcji podatnika. Część odpowiedzialności za przestrzeganie bezpieczeństwa podatkowego państwo powinno wziąć na siebie.

[Źródło: PKPP Lewiatan]