Pozorna umowa o pracę nakładczą - zapłacisz zaległe składki ZUS

Data publikacji: 01.07.2011
AUTOR: ERGO / Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Osoby prowadzące działalność gospodarczą, które w przeszłości zawarły dla pozoru umowę o pracę nakładczą muszą się liczyć z koniecznością zapłaty zaległych składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Wbrew doniesieniom mediów nie ma tu mowy o stosowaniu prawa wstecz przez ZUS.

Opisując protest drobnych przedsiębiorców Dziennik Gazeta Prawna z dnia 30 czerwca przytacza wypowiedzi protestujących, którzy zarzucają ZUS stosowanie prawa wstecz. Chodzi o przedsiębiorców, którzy prowadzili działalność gospodarczą, a jednocześnie zawarli umowy  o pracę nakładczą.

Do końca lutego 2009 r. prawo dopuszczało, by w sytuacji zbiegu tych dwóch tytułów wybór tytułu do objęcia ubezpieczeniem leżał w gestii osób prowadzących działalność gospodarczą i świadczących pracę nakładczą. I tak, często wybierały one opłacanie składek z tytułu umowy o pracę nakładczą, rezygnując w ten sposób z opłacania składek z działalności gospodarczej.
Od 1 marca 2009 r., kiedy weszła w życie nowelizacja przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, osoby prowadzące działalność gospodarczą, które jednocześnie świadczą pracę nakładczą mogą wybrać tytuł do objęcia ubezpieczeniem pod warunkiem, że z tytułu umowy o pracę nakładczą podstawa wymiaru składek wynosi przynajmniej 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego lub 30% minimalnego wynagrodzenia (w zależności od tego jaka jest wysokość obowiązującej daną osobę najniższej podstawy wymiaru składek z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej). Dziś protestujące osoby twierdzą, że ZUS stosuje nowe ustawowe zapisy do okresu sprzed marca 2009 r., domagając się zaległych składek z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.    

- Kategorycznie odrzucam tego typu insynuacje. ZUS nigdy nie stosował i w tym przypadku nie stosuje prawa wstecz. Przedsiębiorcy, którzy jednocześnie faktycznie wykonywali umowę o pracę nakładczą nie muszą się obawiać, że ZUS będzie od nich dochodził jakichkolwiek zaległych należności składkowych z tytułu prowadzonej działalności. Podkreślam tu jednak słowo "faktycznie". Dochodzimy bowiem zaległych składek od tych przedsiębiorców, którzy zawarli pozorne umowy o pracę nakładczą, umowy, które naszym zdaniem miały służyć jedynie uniknięciu konieczności opłacania składek z działalności gospodarczej - wyjaśnia Jacek Dziekan, rzecznik prasowy ZUS.

Jeżeli więc Zakład w wyniku przeprowadzonych kontroli lub postępowań wyjaśniających stwierdził, że umowa o pracę nakładczą była nieważna, przez co nie można uznać, że zachodziło prawo wyboru tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, ustala prawidłowy okres podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Oznacza to konieczność zapłacenia zaległych składek z działalności gospodarczej wraz z odsetkami. Prawidłowość praktyki ZUS potwierdzają w swoich wyrokach sądy.

Biorąc pod uwagę konieczność uregulowania, często wysokich, należności składkowych, ZUS  przypomina o możliwości wystąpienia o rozłożenie powstałych zaległości na raty. Zawarty z Zakładem układ ratalny ułatwi spłatę zaległości i umożliwi bieżące regulowanie należnych składek.

[Źródło: ZUS]