Kraków decyzyjnie sparaliżowany?

Data publikacji: 13.12.2010
AUTOR: ERGO / Marek Mosiądz

Niedziela, 9 stycznia 2011 r. W tym dniu, gdy w całą Polskę rozgrzewać będzie XIX finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, w Krakowie będzie mieć miejsce III tura wyborów samorządowych.

Wtedy to właśnie krakowianie będą jeszcze wybierać 366 radnych 18 dzielnic miasta. Tak zdecydowali radni we wrześniu 2010 r. To ewenement na skalę kraju.

Wybierz swojego radnego dzielnicowego

Tradycyjnie wybory do rad dzielnic odbywały się zawsze razem z ogólnokrajowymi wyborami samorządowymi. Teoretycznie jedne z drugimi nie mają nic wspólnego: trzeba powołać i sfinansować z budżetu miasta osobne komisje wyborcze, nie głosuje się w tym samym pomieszczeniu. Ale w praktyce wystarczyło w tym samym lokalu wyborczym wygospodarować salę i można było oddać głos na radnego dzielnicowego. To podnosiło frekwencję i obniżało koszty. Tak dzieje się w całej Polsce.

W Krakowie jednak głosami PiS i radnych związanych z prezydentem Jackiem Majchrowskim wybory do rad dzielnic przełożono na styczeń. Powód? Dzięki temu ludzie nie będą mylili wyborów i bardziej świadomie zdecydują się na wybieranie swoich przedstawicieli w dzielnicach – argumentowali w uzasadnieniu uchwały jej autorzy.
Nieoficjalne powody zmiany terminu wyborów są dwa. Pierwszy, to obawa przed łączeniem prezydenckiej kampanii wyborczej (wybory prezydenta miasta Krakowa) z kampanią do rad dzielnic. Drugi, to zmniejszenie szans kandydatów PO do rad dzielnic ze względu na niemal pewną niską frekwencję. Według wielu obserwatorów, zmiana daty to czysto polityczna decyzja, z którą trudno się nie zgodzić. Po pierwsze rosną koszty, a po drugie osoby, które nie weszły do rady miejskiej, mogą postarać się o zostanie radnym dzielnicy – iście sprytna zagrywka.

Niektórzy eksperci twierdzą również, iż zmiana daty jest przede wszystkim podyktowana chęcią udowodnienia braku zainteresowania mieszkańców miasta do posiadania rad dzielnic, a co za tym idzie – postulują ich likwidację, o co wielu radnych wnosiło już wcześniej, także sugerując zmniejszenie liczby radnych w dzielnicach. Zmiana terminów i niska frekwencja mają to wykazać.

Decyzyjny paraliż

Niezależnie od powodów, efekt jest taki, że kadencja władz dzielnicowych dobiegła końca z chwilą wyborów samorządowych (21.11.2010 r.), a nowi radni zostaną wybrani dopiero w styczniu. Przez dwa miesiące rady nie mogą podejmować żadnych decyzji, a radni nie dostają już diet (ok. 600 zł brutto miesięcznie). Pracują tylko przewodniczący (pobierają ok. 3200 zł brutto wynagrodzenia). A to właśnie w dzielnicach opiniowane i dzielone są pieniądze oraz realizowane powierzone zadania. Dzielnice są jednostkami pomocniczymi gmin – zgodnie z art. 5 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym. Radni są potrzebni do zatwierdzenia zadań, wpływają na funkcjonowanie dzielnic, lecz głównie skupiają się na opiniowaniu pomocy radnym miasta.

Kompetencje radnych dzielnicowych

Do zakresu działania dzielnic należą sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, a także powierzone jej przez Radę Miasta, służące zaspokajaniu zbiorowych potrzeb i poprawie warunków życia jej mieszkańców. W zakresie działania dzielnic mieści się m.in. wnioskowanie do organów miasta, Prezydenta Miasta, jednostek Urzędu Miasta, jednostek komunalnych, a także innych jednostek funkcjonujących na obszarze dzielnic jak również opiniowanie na wniosek lub z własnej inicjatywy w sprawach istotnych dla społeczności lokalnej. Szczególnym zadaniem dzielnic jest określanie przedsięwzięć priorytetowych służących zaspokajaniu najpilniejszych potrzeb danej dzielnicy oraz zadań powierzonych w ramach poszczególnych dziedzin. Środki finansowe na realizację zadań dzielnic są określane corocznie przez Radę Miasta Krakowa w budżecie.

Ustawa o samorządzie gminnym wskazuje w art. 7 pkt 1, iż do zakresu działania dzielnicy należą sprawy lokalne, a w szczególności m.in.:

1. utrzymywanie i eksploatacja gminnych zasobów lokalowych,
2. utrzymywanie placówek oświaty i wychowania, kultury, pomocy społecznej, rekreacji, sportu i turystyki, w zakresie określonym przez statut miasta i inne uchwały,
3. zadania związane z ochroną zdrowia,
4. utrzymanie zieleni i dróg o charakterze lokalnym,
5. utrzymywanie i eksploatacja dzielnicowych obiektów administracyjnych,
6. sprawowanie nadzoru nad jednostkami niższego rzędu utworzonymi na jej obszarze,
7. podejmowanie we własnym zakresie działań na rzecz zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty mieszkańców dzielnicy.

Radni dzielnicowi pomagają zwykłym obywatelom. Są jakby „radnymi pierwszego kontaktu”.
 

 

Marek Mosiądz

Podstawa prawna:
1. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dn. 19.10.2006 r. w sprawie spisu wyborców w wyborach do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw – Dz.U. Nr 191, poz. 1417, z późn. zm.
2. Ustawa z dn. 16.07.1998 r. – Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw – Dz.U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1190.
3. Ustawa z dn. 20.06.2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta – Dz.U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1191.
4. Ustawa z dn. 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym – Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.

Wydrukuj poradę lub pobierz jako PDF